5. Behandeling en begeleiding
Veel mensen met knieartrose gebruiken op een bepaald moment pijnstillers. Soms omdat de pijn het bewegen belemmert, soms omdat een lange wandeling of een drukke dag op het werk eraan komt.
Dat roept vaak vragen op. Is het verstandig om pijnstillers te gebruiken? Maskeer je daarmee de pijn? En kun je je knie juist verder beschadigen als je minder voelt?
Het antwoord is minder zwart-wit dan veel mensen denken. Pijnstillers kunnen in sommige situaties een waardevol hulpmiddel zijn, maar ze lossen de oorzaak van knieartrose niet op.
In dit artikel lees je wanneer pijnstillers zinvol kunnen zijn, welke soorten er zijn en hoe je ze verstandig kunt gebruiken.
Samenvatting
Pijnstillers kunnen helpen om tijdelijk minder pijn te ervaren en daardoor beter te kunnen bewegen. Ze genezen knieartrose niet en zijn meestal niet bedoeld als langdurige oplossing. Wanneer pijnstilling wordt gecombineerd met beweging, krachttraining en een goede opbouw van belasting, kan het bijdragen aan een actiever herstel.
Waarom gebruiken mensen pijnstillers?
Dat is begrijpelijk. Wanneer iedere stap pijn doet, kies je er al snel voor om activiteiten te vermijden.
Juist daardoor kan een vicieuze cirkel ontstaan:
je beweegt minder
spieren worden minder sterk
dagelijkse activiteiten kosten meer moeite
de belastbaarheid neemt af
Soms kunnen pijnstillers helpen om deze cirkel te doorbreken. Niet omdat ze de knie beter maken, maar omdat ze het mogelijk maken om weer in beweging te komen.
Welke pijnstillers worden het meest gebruikt?
Er zijn verschillende soorten pijnstillers die bij knieartrose gebruikt kunnen worden.
Paracetamol
Paracetamol is vaak de eerste stap wanneer pijnstilling nodig is.
Het middel heeft relatief weinig bijwerkingen wanneer het volgens de voorschriften wordt gebruikt. Bij sommige mensen vermindert het de pijn voldoende om dagelijkse activiteiten beter uit te kunnen voeren.
Het effect verschilt echter per persoon.
NSAID’s
NSAID’s zijn ontstekingsremmende pijnstillers, zoals ibuprofen, naproxen en diclofenac.
Deze middelen kunnen bij sommige mensen beter werken dan paracetamol, maar geven ook meer kans op bijwerkingen. Denk bijvoorbeeld aan klachten van de maag, nieren of een verhoogd risico op hart- en vaatproblemen.
Daarom worden NSAID’s meestal geadviseerd voor een zo kort mogelijke periode en in overleg met een arts.
Pijnstillende gel
Een ontstekingsremmende gel of crème met bijvoorbeeld diclofenac kan een goed alternatief zijn voor tabletten.
Doordat het middel plaatselijk wordt aangebracht, is de opname in het lichaam kleiner. Daardoor is de kans op bijwerkingen vaak lager.
Bij oppervlakkige gewrichten zoals de knie kan dit een goede eerste keuze zijn.
Sterkere pijnstillers
Soms worden sterkere pijnstillers, zoals opioïden, voorgeschreven.
Bij knieartrose gebeurt dit tegenwoordig steeds minder vaak.
Deze middelen kunnen op korte termijn pijn verminderen, maar geven ook een grotere kans op bijwerkingen, sufheid en afhankelijkheid. Daarom worden ze meestal alleen in uitzonderlijke situaties gebruikt.
Kun je door pijnstillers je knie overbelasten?
Veel mensen zijn bang dat ze hun knie beschadigen wanneer ze minder pijn voelen.
Dat is een begrijpelijke gedachte.
Toch is het belangrijk om te weten dat pijn niet altijd een directe maat is voor schade.
Wanneer je door pijnstilling weer beter kunt bewegen, kan dat juist helpen om spieren sterker te maken en je belastbaarheid op te bouwen.
Dat betekent natuurlijk niet dat je ineens alles moet doen. Ook met pijnstilling blijft het belangrijk om de belasting rustig op te bouwen en te kijken hoe je knie reageert.
Pijnstillers zijn een hulpmiddel, geen oplossing
Pijnstillers kunnen ervoor zorgen dat bewegen makkelijker wordt.
Maar ze veranderen niets aan de onderliggende knieartrose
Daarom adviseren de meeste richtlijnen om pijnstilling vooral te gebruiken als ondersteuning van een actieve behandeling, waarbij je werkt aan:
meer beweging
sterkere spieren
een betere conditie
een gezonde leefstijl
het opbouwen van belastbaarheid
Juist die combinatie geeft de grootste kans op langdurige verbetering.
Wanneer is het verstandig om met je arts te overleggen?
Bespreek het gebruik van pijnstillers altijd met je huisarts of apotheker wanneer:
je ze langere tijd nodig hebt
je andere medicijnen gebruikt
je nier-, maag- of hartproblemen hebt
je merkt dat de pijnstillers steeds minder goed werken
Samen kun je bekijken welke behandeling het beste bij jouw situatie past.
Wat betekent dit voor jou?
Pijnstillers kunnen een waardevol hulpmiddel zijn wanneer ze je helpen om weer beter te bewegen. Ze zijn echter geen behandeling voor knieartrose en lossen de oorzaak van de klachten niet op.
Gebruik pijnstilling daarom bij voorkeur als ondersteuning van een bredere aanpak, waarin ook aandacht is voor beweging, krachttraining en het opbouwen van belastbaarheid. Zo vergroot je de kans op een blijvend resultaat.
